MQL va SQL: marketing va savdo lid sifati bo‘yicha qanday kelishadi

Ko‘p kompaniyalarda marketing va savdo bo‘limlari o‘rtasida bir xil bahs takrorlanadi. Marketing hisobotida arizalar soni o‘sgan, savdo esa ularning ko‘pchiligi foydasiz deb shikoyat qiladi. Muammo shundaki, ikkala bo‘lim «lid» so‘zini turlicha tushunadi. MQL va SQL tushunchalari shu farqni aniqlashtiradi.

Atamalar

• Lid — kompaniyaga qiziqish bildirgan va aloqa qoldirgan har qanday odam
• MQL (Marketing Qualified Lead) — marketing mezonlariga ko‘ra savdo bilan gaplashishga tayyor lid
• SQL (Sales Qualified Lead) — savdo bo‘limi tekshirib, haqiqiy savdo imkoniyati deb tasdiqlagan lid

Oddiy qilib aytganda: MQL — «gaplashishga arziydi», SQL — «sotish mumkin».

MQL mezonlari

Marketing lidni ikki tomondan baholaydi:

Mosligi

Lid sizning maqsadli mijozingizga o‘xshaydimi:

• Soha
• Kompaniya hajmi yoki mijoz turi
• Hudud
• Lavozim — qaror qabul qiluvchimi yoki yo‘q

Qiziqish darajasi

Lid qanchalik faol:

• Narx yoki taklif so‘radimi
• Bir necha marta saytga kirdimi
• Vebinarda qatnashdimi, materiallarni yuklab oldimi
• To‘g‘ridan-to‘g‘ri aloqa so‘radimi

Ballar tizimi

Ko‘p kompaniyalar lidlarni ballar bilan baholaydi. Har bir xususiyat va harakatga ball beriladi, belgilangan chegaradan oshgan lid MQL hisoblanadi.

Misol tarzida:

• Mos soha — ball qo‘shiladi
• Rahbar lavozimi — ball qo‘shiladi
• Narx so‘rovi — ko‘p ball
• Faqat maqola o‘qigan — kam ball
• Mos kelmaydigan hudud — ball ayiriladi

Ballar va chegaralar sizning o‘tgan bitimlaringiz tahliliga asoslanishi kerak. Avval oddiy tizim bilan boshlang va natijalarga qarab tuzating.

SQL mezonlari

Savdo bo‘limi MQL bilan gaplashib, quyidagilarni tekshiradi:

• Haqiqiy ehtiyoj bormi
• Qaror qabul qilish jarayoni va qaror qabul qiluvchi kim
• Byudjet yoki mablag‘ manbai bormi
• Qachon qaror qabul qilinadi

Bu savollarga ijobiy javob bo‘lsa, lid SQL bo‘ladi va payplaynga bitim sifatida kiradi.

Lidni topshirish qoidalari

Bo‘limlar o‘rtasida yozma kelishuv bo‘lishi kerak:

1. MQL ta’rifi va mezonlari
2. Savdo MQL ga qancha vaqt ichida javob beradi
3. Savdo lidni qanday sabab bilan qaytarishi mumkin
4. Qaytarilgan lid bilan marketing nima qiladi — qo‘shimcha ma’lumot va keyinroq qayta aloqa
5. Har ikki bo‘lim qaysi ko‘rsatkichlarni kuzatadi

Qaytarilgan lidlar

Hozir tayyor bo‘lmagan lid — yo‘qotilgan lid emas. Uni foydali kontent, eslatmalar va vaqti-vaqti bilan aloqa orqali «isitish» mumkin. Qaytarish sabablarini yozib boring — bu marketing uchun qimmatli fikr.

Kuzatish kerak bo‘lgan ko‘rsatkichlar

• Lidlardan MQLga o‘tish
• MQLdan SQLga o‘tish
• SQLdan bitimga o‘tish
• MQLga javob berish vaqti
• Kanallar bo‘yicha MQL sifati

Bu ko‘rsatkichlar qaysi kanal haqiqatan sotuvga olib kelishini ko‘rsatadi.

Ko‘p uchraydigan xatolar

• Mezonlarni bir tomonlama belgilash
• MQLga kech javob berish
• Faqat lidlar soni bo‘yicha marketingni baholash
• Qaytarilgan lidlarni tashlab yuborish
• Mezonlarni hech qachon qayta ko‘rib chiqmaslik