Texnik merchandayzing: savdo jihozlari va zal rejasini tuzish

Merchandayzing odatda ikki qismga bo‘linadi. Vizual qism — tovar qanday ko‘rinishi, rang, kompozitsiya. Texnik qism — zal qanday tuzilgani: qaysi jihoz qayerda turadi, xaridor qanday yuradi, yo‘laklar qancha keng. Texnik merchandayzing xato qilingan bo‘lsa, eng chiroyli joylashtirish ham yordam bermaydi.

Zal rejasidan boshlash

Do‘kon ochishdan oldin zal rejasini qog‘ozda yoki oddiy dasturda chizing. Rejada belgilanadi:

• Kirish va chiqish, kassa joyi
• Ombor va zal o‘rtasidagi yo‘l
• Elektr rozetkalari — sovutgichlar va yoritish uchun
• Ustunlar, derazalar, issiqlik manbalari
• Asosiy va qo‘shimcha o‘tish yo‘laklari

Sovutgichni rozetka yo‘q joyga rejalashtirish yoki vitrinani quyosh tushadigan derazaga qo‘yish — keyin tuzatish qimmat xatolar.

Xaridor oqimi

Ko‘p do‘konlarda xaridor kirgach bir tomonga burilib, zal bo‘ylab aylana yuradi. Rejani shunday tuzingki, asosiy oqim ko‘proq bo‘limlar yonidan o‘tsin. Berk ko‘chalar — kirib, orqaga qaytish kerak bo‘lgan tor yo‘laklar — kam ko‘riladi va u yerdagi tovar sekin sotiladi.

Savdo jihozlari turlari

• Devor stellajlari — asosiy assortiment uchun
• Orolcha stellajlar — zal o‘rtasida, ikki tomonlama
• Sovutgichli vitrinalar va shkaflar — sut, go‘sht, ichimliklar
• Muzlatgichlar — muzlatilgan mahsulotlar va muzqaymoq
• Paletli joylashtirish — katta hajmli aksiya tovarlari uchun
• Kassa oldi stendlari — kichik impulsiv tovarlar

Jihoz tanlashda assortimentdan kelib chiqing: qaysi tovar qancha joy talab qiladi, qaysi tovar sovutishni talab qiladi.

Yo‘laklar kengligi

Asosiy yo‘lakda ikkita xaridor aravacha bilan bemalol ajrala olishi kerak. Tor yo‘lakda xaridor javon oldida to‘xtamaydi, chunki boshqalarga xalaqit beradi. Kichik do‘konda jihozni kamroq qo‘yib, yo‘lakni keng qoldirish ko‘pincha ko‘proq tovar sig‘dirishdan foydaliroq.

Yoritish

Umumiy yorug‘lik butun zalni bir tekis yoritishi kerak, qorong‘i burchaklar bo‘lmasligi kerak. Qo‘shimcha yoritish meva-sabzavot, go‘sht, kiyim kabi bo‘limlarda tovar rangini to‘g‘ri ko‘rsatadi. Sovutgich ichidagi yoritish ham muhim: qorong‘i vitrina yopiq yoki ishlamayotgandek ko‘rinadi.

Iqlim va texnik xizmat

O‘zbekiston yozida sovutish jihozlari zo‘riqib ishlaydi. Sovutgichlarni issiqlik manbalaridan uzoqroq va havo aylanadigan qilib joylashtiring. Muntazam texnik xizmat rejasini tuzing: buzilgan sovutgich faqat tovar yo‘qotish emas, hidi va ko‘rinishi bilan xaridorni ham qochiradi.

Planogramma bilan bog‘lash

Texnik reja tayyor bo‘lgach, har bir stellaj uchun planogramma tuziladi — qaysi tovar qaysi javonda turishi sxemasi. Shunda yetkazib berish kelganda xodimlar tovarni qayerga qo‘yishni biladi va joylashtirish har kuni bir xil bo‘ladi.

Ochilishdan oldin tekshiruv

1. Zal rejasi chizilgan va o‘lchamlar haqiqiy xona bilan tekshirilgan
2. Sovutish jihozlari uchun elektr quvvati yetarli
3. Asosiy yo‘lak aravacha uchun keng
4. Berk ko‘chalar yo‘q yoki minimal
5. Barcha bo‘limlar yaxshi yoritilgan
6. Ombordan zalga tovar olib chiqish xaridorlarga xalaqit bermaydi